استان آذربايجان شرقى
آجيل، خشكبار ، شيرينى
آجيل آذر بايجان بخصوص آجيل تبريز از دير باز به دليل مرغوبيت مشهور بوده و از بهترين محصولات ايران توليد ميشود. انواع خشكبار از قبيل برگه هلو،برگه زردآلو، آلو خشك، كه در شهرستانهاى جنوبى بخصوص در مراغه توليد ميشود طرفداران بيشمارى در كشور دارد.انواع شيرينى همانند اريس،قرابيه،نوقا و لوز از سوغاتى هاى ديگر آذربايجان شرقى ميباشد و باب مذاق هر ايرانى است.
فرش و گليم
از قديم الايام قالى هاى تبريز به ظرافت و قالى هاى هريس به با دوامى مشهور بوده است. گليم و جاجيم و ورنى است كه بوسيله هنرمندان عشاير استان در مناطقى چون كليبر و اهر بافته مى شود.
محصولات چرمى
چرم تبريز و كفشهاى دست دوز آن از ديرباز به واسطه خوش دوختى و ظرافت از شهرت و اعتبار فروانى برخوردار است.
ساير
از ديگر صنايع دستى استان ميتوان به سفالگرى و سبد بافى مرند، گلابتون دوزى و سوزن دوزى در آذرشهر، كنده كارى و معرق كارى اشاره كرد.
نوعى پارچه ابريشمى به نام كلاقه اى در اسكو و روستاهاى اطراف آن بافته ميشود كه از آن براى تهيه شال و روسرى استفاده ميشود و داراى طرحها و رنگهاى زيبا و متنوع مى باشد.
The province of East Azarbayjan is reputed for its handicrafts in Iran namely a variety of carpets, rugs, Kilims (coarse carpet), Jajeem (loosely woven cloth), satchels, shawls, earthenware, ceramic vessels, baskets, wooden articles, materials woven out of silk or wool, embroidered fabrics, crochet articles, towels, blankets, local shoes, silverware and jewelry. Nuts and dry fruits are also important items of this area and are highly favored everywhere.
***********************
استان آذربايجان غربى
فرش و گليم اين استان به سبب طرح و رنگ ثابت آن از امتيازات ويژه اى برخوردار است. طرحهاى شهرستان خوى و تكاب با عناوين (قباو ماهى) معروف ميباشند در كنار اين صنعت بايد از صنايع كوزه گرى و چرم سازى نام برد كه به شكل هاى گوناگون به بازار عرضه ميشوند.
ريزه كارى و نازك كارى چوب وتوليدات صنايع چوبى اروميه از اقلام سوغاتى مهم اين شهرستان ميباشد.
معرق كارى نيز از صنايع دستى مهم اين استان است.
مهمترين سوغاتى هاى استان عبارتند از:
نقل بيدمشك ـ حلواى گردو، محصولات كشاورزى از قبيل عسل، لبنيات، كشمش، سيب، انگور، عرقيات گياهى، بافتنى هاى دستى، صنايع چوبى و ريزه كارى فرشهاى دستباف.
West Azarbayjan
A wide variety of handicrafts are available as souvenirs and gifts. These are carpets, rugs, Kilims (coarse carpet), Jajeem or a loosely woven woolen cloths, wooden articles, leather work, woven articles, baskets and a variety of sweets.
*********************************
استان اصفهان
اصفهان را مهد صنايع دستى ايران ناميده اند. در دوره صفوى صنايع دستى در اين شهر رونق خاصى يافت و هنر و مهارت استادان و هنرمندان بزرگ نسل به نسل و با روش استاد و شاگردى به زمان حال منتقل شده است.صنايع دستى اين استان كه جذب كننده هر مسافرى است عبارت است از:
خاتم كارى، مينا كارى ، مينياتور، قلمزنى، پارچه هاى قلمكار، پارچه هاى زرباف و آثار خوشنويسى. البته آثار هنرى ديگرى مانند منبت كارى، كاشى سازى،گچبرى و گره چينى و مشبك نيز در آثار تاريخى و بناهاى زيباى اين شهر چشم نواز هر مسافرى است.
علاوه بر صنايع دستى ، شيرينى گز و پولكى اصفهان و گلاب قمصر كاشان از سوغاتى هاى مشهور اين استان است.
Isfahan is famous for its delicate and beautiful handicrafts, the most important of which are inlaid work engravings, woodwork, filigree work, carpets and miniatures.
Local sweets, especially gaz (confectionery made from manna) are very delicious and well known through Iran.
*************************
استان ايلام
از مهمترين صنايع دستى استان كه به دست هنرمندانه زنان و دختران ايلامى مخصوصا در نواحى ايلام ـ دره شهر ـ شيروان چرداول و ايوان بافت ميشود فرش كرك و ابريشم و گليم منحصر بفرد گل برجسته است كه نقش و نگارهاى آن از طبيعت و تاريخ و فرهنگ اين منطقه الهام گرفته است. از مهمترين صنايع دستى ديگر استان جاجيم بافى ـ نمد مالى ـ گيوه بافى ـ فرنجى مالى ـ قتره بافى ـ صنايع چوبى از جمله ملزومات ورزشى و خانگى است كه بدست هنرمندان ايلامى خلق ميشود.
مهمترين سوغات محلى در ايلام كه حاصل نعمات خدا دادى است عبارتند از:
1- روغن حيوانى "دان" ايلامى (كه به روغن كرمانشاهى معروف است) و كره محلى.
2- عسل كوهى و ناب مناطق سورگه و شلم.
3- كشك، ترخينه، كنجد، گردو و ميشخاص.
4- سقز محلى ـ صمغ درخت بنه.
5- شيرينى بژى بر ساق.
6- شيرينى كله كنجى.
The Ilam province is a tribal region and its handicrafts specially embossed Kilim is famous nationally. The most important handicrafts of the province are: wickerwork, coarse carpet, silk products, rug, felt carpet, wooden products and…
Ilam province, like the other provinces of the country, has its own especial souvenirs like local chewing gum (the gum of Persian turpentine tree), local sweets,candy and…
********************
استان بوشهر
در حال حاضر شاخص ترين محصول صنايع دستى استان بوشهر گبه و گليم صادراتى است كه در مناطق وسيعى از شهرستانهاى استان رواج دارد. مهمترين مراكز گبه بافى در استان بوشهر عبارتند از:
روستاهاى شول، كمالى، بهمنيارى، محمدصالحى، عباسى، فخرآورى، كلر و چهار روستايى از توابع شهرستان گناوه. پس از آن بايد از عباى شترى بوشهر نام برد كه در نوع خود منحصر به فرد ميباشد و امروزه به مقدار بسيار محدودى توليد ميگردد.
گرگوربافى، حصيربافى، سفال و سراميك از ديگر صنايع دستى استان بوشهر هستند.
محصولات دريايى(ماهى و ميگو) و شيره خرما و ارده از سوغاتى اين استان هستند.
Bushehr
Carpets, Kilim (or coarse carpet) Gabeh or a traditional form of carpet, felt, mats, baskets, ,Giveh or a local foot ware, brooms, earthenware, hookas, musk, fishing nets and sweet meat.
********************
استان چهارمحال و بختيارى
فرش و گليم چالشتر
مراكز اتراق عشاير و روستاهاى استان چهارمحال و بختيارى محل توليد گليم وجاجيم است. محل توليد اين فرش شهرستان چالشتر و اكثر مراكز عشايرى است.
فرش چالشتر با طرحهايى از قبيل خشتى، لچك ترنج، سرو و كاج، گل مينا، بى بى باف،كف ساده، بته اى و ...بافته مى شود.
Different kinds of handicrafts and souvenirs of Chahar Mahal Va Bakhtiyari province are as follows: the famous Chalshotori carpet, tribal carpets and rugs, Chukha, felt, Giveh or a type of local foot ware, Khorjeen or Saddlebags, Jajeem (a loosely woven woolen cloths), Kilim (a coarse carpet), satchels, table cloths and salt cellars, Khor, Jol, Palas, Kachmehdan and Gazz.
**********************
استان خراسان
با توجه به تنوع و رونق صنايع دستى و نيز حضور بارگاه حضرت رضا(ع) كه تبركى خاص به سوغاتى هاى مشهد داده است، خريد سوغات از مشهد براى هر مسافرى اهميت خاصى دارد. بازار رضا كه در ضلع شرقى خيابان امام رضا و در نزديكى حرم واقع شده است، از مهمترين مراكز خريد زوار به شمار ميرود. بازار رضا در دو طبقه احداث شده است، در طبقه دوم آن كارگاه هاى كوچك صنايع دستى، طلاكارى، فيروزه تراشى و گلدوزى ايجاد شده است. ترقبه و شانديز نيز در ساليان اخير به مركز فروش صنايع دستى و خشكبار تبديل شده اند.قالى مخصوصا فرش كاشمر، انواع انگشتر و زينت آلات فيروزه وعقيق، انواع پوستين و مصنوعات سنگى از محصولات صنايع دستى خراسان هستند.
همچنين صنايع دستى كردهاى شمال خراسان مانند گليم، خورجين، جوراب و شال نيز زيبايى خاص خورا دارا هستند.
از مهمترين سوغاتى هاى استان خراسان مى توان به زعفران قائنات و جنوب خراسان، نبات، آبنبات بجنوردى، خشكبار آجيل، ادويه جات و زرشك اشاره كرد.
The important and various types of Khorassan handicrafts are: Carpet weaving, Silk production, She'rbafi, Felt carpet, Wool making, sculptured work on stone, Turquoise stone, Ceramic work and Pipe weaving. Other hand made articles are: Kilim, Giveh, Charoq, Wooden and Metal products, Paintings on leather, etc
************
استان خوزستان
از مهم ترين صنايع دستى مى توان به عبابافى در شوشتر و اطراف آن اشاره كرد.
From the past, the province of Khuzestan was renounced for its textiles and silk weaving industry. The ancient Arab geographer Al Moqaddassi has mentioned about the textiles of this area in his records. Shooshtar and its surroundings are renounced for its sleeveless cloaks made of both thick and fine materials. Shadegan is also famous for its cloaks. The weaving of the Islamic veil and the Arab veil is a dominant feature here. Bed Sheets of Shooshtar, waist wrappers of Dezful, jajeems (a loosely woven woolen material) of Shadegan are worth mentioning. Besides there are other handicrafts such as, carpet, a kind of chain stitch embroidery, Kilim weaving (a type of coarse carpet), Jajeem weaving, mat and rush mat weaving, bedding wrappers, manufacture of Warsaw silver and ... can be taken to account as the handicrafts of this province.
****************
استان زنجان
صنايع دستى و سوعاتى هاى مهم زنجان عبارتند از: انواع چاقو (قلم تراش، جيبى، دسته مليله، كارد آشپزخانه و...) مليله (انواع پايه هاى استكان، سينى، قاشق و چنگال غذا و چايخورى، كاسه، گلدان، قاب عكس و ...) چارق (نوعى كفش روفرشى بسيار زيباى زنانه) و فرش و گليم دست باف.
از كارهاى دستى بومى زنجان ساخت وسايل نقره اى و بندرت طلايى بصورت مليله كارى است كه در اوايل فقط در زنجان معمول بوده كه در زمان رضاخان تعدادى از هنرمندان زنجانى به تهران و اصفهان كوچ كردند و اين هنر ظريف را در آن شهرها رواج دادند..
از ديرباز در سراسر ايران هرگاه سخن از زنجان به ميان آيد نقش چاقوهاى آن در اذهان پديدار ميگردد و در بسيارى از سرزمينهاى دور و نزديك چاقوهاى ظريف و با دوام زنجان معروف است.
فرش، گليم و جاجيم زنجان از معروفيت خاصى برخوردارند.
چارق دوزى يكى ديگر از هنرهاى دستى است كه دستهاى ظريف هنرمندان زنجانى در توليدشان مهارت ويژه اى دارند اين چارقها مشخصا زنانه بوده و استفاده از آن جنبه تشريفاتى و تفننى دارد.و مناسبترين سوغات شهر محسوب ميشود.
Zanjan
These plain knives and a variety of pocket knives and switch blades, carpets, 'Charoq' (a local type of women shoe) filigree work, silver and a variety of 'Kilim' (a coarse carpet or rug) and 'jajim' or (loosely woven woolen carpet).
***********************
استان سمنان
از صنايع دستى رايج در استان مى توان به انواع جاجيم، قالى، گليم، قاليچه، سفرههاى قلمكار، سفال سراميك و نمد اشاره كرد. پسته دامغان نيز از بهترين سوغاتىهاى اين استان است.
Semnan
Handicrafts in this province are the following: Kilims or coarsely woven carpets, a variety of calico or 'block printed' articles, earthenware, ceramics, and hand woven articles can be picked up at the handicrafts center and bazaars.
*******************
استان سيستان و بلوچستان
از جمله مهم ترين صنايع دستى اين استان مى توان به حصير بافب، سوزن دوزى و خامه دوزى و سفالگرى اشاره كرد.
حصير بافى:
با توجه به نى زارهاى اطراف درياچه هامون7 ساخت انواع محصولات حصيرى از نوعى نى كه در محل به نام "لوخ" معروف است در اين مناطق رونق فراوانى دارد. همچنين در مناطق مركزى و جنوب شرقى استان نيز از برگهاى نوعى نخل بنام محلى "داز" انواع محصولات حصيرى بافته مى شود.
سوزن دوزى و خامه دوزى:
يكى از صنايع بسيار معروف اين استان سوزن دوزى است كه خاص زنان بلوچ است. محصولات سوزن دوزى تنوع بسيار دارد و از لباس و روميزى تا وسايل تزئينى را در بر مى گيرد. خامه دوزى نيز شبيه سوزن دوزى است كه در بافت محصولات از آيينه هاى ريزى براى تزيين استفاده مى شود. روميزى ، كلاه، جليقه و پيش سينه از جمله مهم ترين چيزهايى است كه بر روى آنها خامه دوزى مى شود.
سفال كلپورگان:
در روستاى كلپورگان شهرستان سراوان سفالگرى سابقه شش تا هفت هزار ساله دارد. از ويژگى هاى خاص سفال گلپورگان آن است كه اولا تنها زنان به سفالگرى اشتغال دارند. در ساخت ظروف و اشياء سفالى از چرخ سفالگرى استفاده نمى شود و شكل دهى با دست است.
In Sistan Va Baluchestan province and specially in the former territory, majority of the inhabitants are employed in this field. Handicrafts of the province can be said to be the following: Kilim weaving (or a kind of coarse carpet), carpet and rug weaving, embroidery including other needle art works, pottery making and jewelry making can be mentioned as the handicrafts of this province.
*****************
شيراز
ريسندگي فلزکاري خاتم کاري قالي بافي حصيربافي , منبت کاري کنده کاري ظروف سفالي گيوه دوزي نمد مالي خراطي چرم سازي سنگ تراشي و شيشه گري مهمترين محصول صادراتي و سوغاتي , خرماانجير , آبليمو مسقطي قالي گليم گبه انواع ترش جات عرقيات سفيد آب , کيسه حمام
حنا لارستان انجير و زعفران استهبان انارمهارلو مسقطي لارستان سفيدآب صنايع دستي و گيوه استهبان خرماي جهرم و آبليموي جهرم.
The handicrafts of Fars are rich in diversity, the most significant of which are as follows: silver smiting, parquetry and skill-embroidery in Shiraz; giveh (light cotton summer shoes) making in Abadeh; and ceramics in Estahban; carpet, Jajim (fine carpet made of wool or cotton), and Gelim (carpet made of goat’s hair) weaving in Firuzabad.Other industries like cloth-weaving and glass blowing are scattered throughout the province. Carpets woven by tribes, rose water made in Firuzabad, sweets produced in Fasa, limejuice and plant essences extracted in Shiraz are of the highest quality.
استان قزوين
سوزن دوزى، گلابتون دوزى، ساخت جعبه هاى آينه دار و حكاكى و قلمزنى از مهم ترين صنايع دستى استان هستند.فرش و سفال قزوين نيز معرف است. همچنين قزوين را پايتخت هنر خوشنويسى ايران ناميده اند.
اتواع شيرينى بويژه باقلوا و محصولات باغى مانند بادام، پسته، فندق، انگور، كشمش، انار سنگان، سيب، زردآلو، ذغال اخته و... از ديگر سوغاتى هاى قزوين به شمار ميرودند.
Qazvin
Handicrafts and souvenirs of the province are as follows:
Gifts worked in stone, various engraved stone pieces, ceramics, mirror work, lattice work, plaster work, carpets, calligraphy effects.
******************
استان قم
1. فرش ابريشم: فرش ابريشم دستباف قم از نفيس ترين صنايع دستى است كه از نظر رنگ آميزى و طرح و نقشه اصيل ايرانى و كيفيت طرفداران بسيارى دارد.
2. سفال و سراميك: اين هنر دستى، با سابقه ديرينه خود در طرح هاى خاص خود طرفداران زيادى در داخل و خارج از كشور دارد.
3. منبت كارى چوب: نقوش و طرح هاى زيبايى است كه بر روى انواع ميز و صندلى و صنايع چوبى كنده كارى مى گردد و اين صنعت دستى در قم به دست استادكارانى بسيار ماهر و زبردست ساخته مى شود.
4. سوهان قم: از بهترين شيرينى هاى محلى استان بوده كه به ذائقه تمامى مردم دنيا خوشايند است. اين شيرينى از آرد، جوانه گندم، شكر، روغن، مغز پسته و بادام، هل و زعفران در دو نوع، لقمه اى و گل گرد تهيه مى شود.
In Qom province and more so in its rural areas handicrafts play an important part. Even though today it is to a lesser degree, but is still a means of earning a livelihood. The most important of these handicrafts are: carpets, brick and ceramic work, latticed work, a special type of sweet known as Sohan, rosaries, vessels of stone and gypsum, decorative articles, porcelain, silk carpets and fruits like pomegranate and fig.
****************
استان كردستان
مهمترين صنايع دستى استان شامل فرش، گليم، سجاده، نمد، نازككارى، زيورآلات كردى و آلات موسيقى است. فرش سنندج در نوع خود بىنظير است و فرش و گليم بيجار نيز معروفيت خاصى دارد. شايد بتوان گفت بعد از فرش، مهمترين سوغات استان صفحه شطرنج و ساير مصنوعات چوبى است كه توسط هنرمندان حرفهاى اين ديار ساخته و روانه بازار مىشود.
Carpet weaving is of high signiticance in Kordestan. The carpets woven in Sanandnj and Bijar have elaborate patterns and charming designs. The other handicarafts produced in this province are as follows: jajims (fine carpets made of wool or cotton), gelims (rugs made of goats' hair), givehs (light cotton summer shoes needlework, crochetwork, Prayer carpets and regional jewellery. Each of these handicrafts is delicate and beautiful, suitable to be Kept as a Souvenir.
******************
استان كرمان
قالى كرمان كه از نظر بافت و طرح بسيار زيبا و منحصر به فرد است از مهمترين صنايع دستى كرمان و ايران است . پته دوزى نيز كه نوعى سوزن دوزى است در كرمان رواج دارد.
پسته، انواع خشكبار، قوتو از جمله مهم ترين سوغاتى هاى كرمان است.
The Kerman carpets, renowned for their elaborate border patterns, mute colors and high quality, are regarded as the best souvenirs of Kerman.Gelims (carpet made of goat’s hair), Jajim (carpet made of wool or cotton) and shawls are also among notable handicrafts. Furthermore, caraway seed, dates and citrus fruit cultivated in Kerman are of the highest quality.
******************
استان كرمانشاه
نمدمالى در مناطق روستايى و شهرى رايج است. قصرشيرين و اسلام آباد غرب و سرپل ذهاب مراكز عمده نمدمالى است. گيوه كشى نيز در شهرها رواج دارد و گيوه هاى منطقه به واسطه سبكى، راحتى، خنكى، مقاومت و ارزانى معروف است. گليم بافى از ديگر صنايع دستى رايج است .بهترين نوع آن در هرسين بافته ميشود كه به هرسينى معروف است.
همچنين روغن كرمانشاهى و شيرينى كاك و نان برنجى از معروفترين سوغاتى هاى كرمانشاه هستند.
Kermanshah since long has been one of the most famous handicrafts centers of Iran. The most important handicrafts and gifts of the province that mainly are produced by the villagers and tribes are:
Carpet, Kilim, Jajims or a loosely woven material, Kitchen implements, traditional kitchen wares and wooden articles, Giveh (local shoes), metal engraving, glassware, felt and leather products, and its famous sweet-meat mainly Kak.
*****************
استان كهگيلويه و بويراحمد
دست بافته هاى عشاير استان مهمترين صنايع دستى استان را تشكيل ميدهند قالى ميدهند . قالى گبه گليم گچمه (كه تركيبى از گليم و قالى است) جاجيم و خورجين از جمله اين دست بافتهها هستند كه استفاده از رنگهاى طبيعى و شاد بهمراه نقوش از طبيعت آنرا زيبا و دل انگيز ميسازد.
انواع محصولات كشاورزى مانند گردو عسل روغن محلى لبنيات سيب انگور نيز از جمله سوغات اين استان به شمار مى آيند.
Since long the tribes of Kohkiluyeh Va Boyer Ahmad province, used to make several types of handicrafts and hand woven products. The existence of lots of raw materials, such as wool, has provided a good scope that enables people to create articles in different types, colors, and at a desired quality. These articles are in great favor. 90% of these handmade products are marketed out of this province.
There are several types of different woven crafts. Some of them are knitted, such as rugs, cushions, satchels and Kilims . Others are carpets, gabeh, Kilims, (or coarse carpets), gloves and other handicrafts that are made by the tribes of this province which are in demand.
*****************
استان گلستان
محصولات صنايع دستى استان گلستان از طبيعت منطقه و نيازهاى خاص آن شكل گرفته است كه برخى از آنها چون قالى تركمنى در ايران بى نظير است.
در حال حاضر استان گلستان يكى از قطبهاى مهم توليد كننده فرش تركمنى، قاليچه، پشتى، قارچين، گليم، نمدبافى، گلدوزى، سوزن دوزى، ابريشم دوزى بر پارچه، زيور آلات تركمنى، ساختن آلات موسيقى، سبد بافى، ريسندگى و بافندگى الياف، پارچه بافى و توليد وسايل چوبى است.
از ديگرسوغاتى هاى اين استان مى توان به شال و روسرى تركمنى و خاويار اشاره كرد.
از بهترين جاها براى خريد صنايع دستى و سوغاتى بازار دائمى و قديمى گرگان است كه داخل بافت قديمى شهر گرگان قرار دارد، همچنين بازار هاى روزهاى هفتگى نيز از مهمترين مراكز عرضه صنايع دستى وماهى هستند.
The most important handicrafts of Golestan province are: silk-weaving, carpet weaving, felt making, carpets and Jajeem weaving, wooden statues and vessels, textile weaving throughout the province and in particular in Turkaman vicinity. Its most important gifts are, Turkaman carpets, cushions, wooden and mat handicrafts that are very interesting for tourists.
******************
استان گيلان
صنايع دستى به ويژه صنايع دستى روستايى نوعى فعاليت اقتصادى است كه آميختگى شديد آن با سنت ها عادات و بينش سازندگان و همچنين تاثير محسوس محيط جغرافيايى در اين صنعت موجب تمايز آن از فرآورده هاى مى شود.
در نقاط مختلف گيلان و با توجه به فرهنگ هر منطقه صنايع دستى خاصى رواج دارد از جمله:
سفالگرى در املش و روستاى جيرده شفت، شال بافى كه ويژه تالش ها و گالش ها است. چوموش دوزى يا چارق دوزى كه در ماسوله رايج است. همچنين حصير بافى و بامبو بافى، قالى و گليم بافى و قلاب دوزى در مناطق مختلف استان رايج است.
صنايع چوبى استان و دست ساختهاى هنرمندان گيلانى بسيار مورد علاقه گردشگران است كه يكى از نمونهاى زيباى كار هاى چوبى، صندوق هاى مخصوصى به نام بولاكى است.
از ديگر سوغاتى هاى اين استان مى توان به كلوچه لاهيجان و فومن، زيتون رودبار و برنج آستانه اشرفيه و چاى لاهيجان اشاره كرد.
Gilan
The most famous handicrafts of the province are: wooden articles, hand woven textiles, carpets, jajeems (or a type of loosely woven woolen material), Kilims (or a coarse type of carpet), silk weaves, earthenware and wooden vessels, statues, felt articles, wicker work, bamboo products, crochet articles, cotton fabrics and ........
*******************
استان لرستان
با توجه به تركيب جمعيتى عشايرى، روستايى و شهرى در استان و متناسب با نوع فعاليت آنها صنايع دستى نيز متفاوت و متمايز ميباشد. اكثر دست ساخته ها و بافته هاى عشايرى و روستايى استان، سياه چادر، قالى، گليم، چيت، جاجيم بافى و رنگرزى ميباشد كه بيشتر جهت مصرف داخلى توليد مى نمايند و صنايع دستى شهرى استان خراطى، ورشو سازى، نمد بافى، قالى بافى و گليم بافى ميباشد. كه عمده سوغاتى هاى استان را تشكيل ميدهد.
عسل لرستان كه از نظر مرغوبيت و ارزش غذايى در سطح بالايى ميباشد يكى ديگر از محصولات سوغاتى استان بشمار ميرود.
Lurestan
The handicrafts of the province can be divided into three parts, that is handicrafts to do with the tribal, rural and urban areas. Of these, handicrafts concerning the nomads are made more for their own use, and a minor portion of these may be marketed.
Tribal Handicrafts: 'Siyah Chador' or tents, cotton material, rugs, Kilim or (a coarse carpet).
Rural Handicrafts: Rugs, Kilim, jajeem or (a loosely woven woolen material) and dyeing,
Urban Handicrafts: Wood carving, felt making, carving on metal, the manufacture of silver objects, carpet and weaving.
The souvenirs of the province are: Kilim, jajeem, table cloths, bed-spreads, 'geeveh' or (a type of local foot ware) and ceramic.
Besides the above there are local sweet-meats, honey, edible oils made of animal fat.
***********************
استان مازندران
گليم بافى، جاجيم بافى، ظروف سفالى، ظروف و مجسمه هاى چوبى و نمدبافى از مهمترين صنايع دستى استان مازندران محسوب هستند كه عمدتا در نواحى كوهستانى استان توليد و در سراسر منطقه عرضه ميشوند. در اين ميان محصولات چوبى و نمدبافى از شهرت بيشترى برخوردارند.
برنج، مركبات، مرباها و ترشيجات از مهمترين مواد غذايى هستند كه بعنوان سوغاتى مازندران محسوب ميشوند.
Handicrafts in Mazandaran province are, carpet , Kilim (or a coarse type of carpet), silk weaves, textile , jajeem (or a type of loosely woven woolen material), earthenware vessels, wooden articles, vessels and statues, felt weaving, wicker work, bamboo products, silk and cotton cloths, crocheting, and other handicrafts. In addition to the above there are silk scarves and apparel, articles made of felt, mats and wood. Handicrafts are put on for sale usually at the entrance and exit points of the cities and thereby paint a pretty picture!
********************
استان مركزى
سوغات استان مركزى انواع مواد خوراكى از جمله انار انگور لبنيات كشمش گردو بادام شيره انگوه است و صنايع دستى مانند انواع فرش و قاليچه گليم، معرق و گيوه است.
Markazi
The important handicrafts of this province are: The Sarooq carpets, rugs, Kilims, jajims (a loosely woven woolen material), giveh (a type of local foot ware). The Sarooq carpet is a reputed carpet in this province.
*****************
استان همدان
مركز صنايع دستى چرم استان در شهر همدان است. كيف، كفش، كمربند چرمى همدان از مرغوبيت و شهرت بالايى برخوردار است. از صنايع دستى رايج استان همدان، گيوه بافى است. گيوه، نوعى كفش نرم، سبك، مقاوم، خنك و ارزان قيمت است كه رويه آن، از نخ پنبه اى تابيده شده و زيره آن، از چرم يا آجيده انتخاب مى شود.
بافت رويه اين كفش عمدتا در روستاهاى نهاوند و روستاى آرتيمان در تويسركان و بافت زير آجيده در ملاير رايج است.
شهرستان تويسركان يكى از قطبهاى توليد گردو در كشور بوده و گردوى آن از مرغوب ترين انواع گردو در جهان است. از اواخر شهريورماه تا نيمه اول مهرماه هر سال درختان قطور و بلند گردو را با چوبهاى بلندى كه "نيزه" خوانده مى شوند گردو تكانى مى كنند كه منظره آن ديدنى و بسيار جالب است.
صنعت سفالگرى و سراميك سازى در شهر لالجين از توابع شهرستان بهار در 20 كيلومترى شهر همدان از رونق و شهرت بسزائى برخوردار است.
Hamedan
Carpets, Givehs (light cotton summer shoes), Pottery and fur garments produced in the province are of high quality. The pottery of Laljin village is famous all over Iran for its beauty, being suitable to kept as souvenir.
**********
استان هرمزگان
سبدبافى و حصيربافى در منطقه ميناب و بشاگرد رواج فوق العاده اى دارد.
گلابتون دوزى كه در مناطق مختلف به زردوزى، كم دوزى، كمه دوزى، كمان دوزى و برودرى دوزى شهرت دارد. در اين نوع دوزندگى كه جنبه تزئينى دارد، رشته هاى باريك زر و سيم بكار مى رود. اطراف بندر لنگه، بندرعباس و ميناب از مراكز عمده توليد آن در استان است.
سوزن دوزى در بخش بشاگرد و با توجه به نزديكى منطقه به استان سيستان و بلوچستان تحت تاثير سوزن دوزى بلوچ قرار گرفته است.
قاليبافى: بيشتر در حاجى آباد رواج دارد.
بافت شيريكى و پيچ: نوعى فرش شبيه قالى است. طرح و نقش شيريكى پيچ بسيار متنوع بوده و هر يك از ايلات از طرحهاى خاص خود استفاده ميكنند. مركز عمده توليد اين نوع صنايع دستى شهرستان بندرعباس و روستاهاى بخش سعادت آباد است.
صنايع دستى دريايى: از پوسته هاى صدفى كه در سواحل بنادر و كرانه هاى نزديك به مناطق روستايى يافت ميشود انواع وسايل ظريف و زيبا ساخته ميشود.
از سوغاتيهاى استان ميتوان به انواع محصولات دريايى، خرما و مركبات اشاره كرد كه از شهرت بالايى نيز برخوردارند.
The handicrafts of Hormozgan province are as follows, earthenware pots known as 'hableh', textiles worked with laced gold or silver braids known as 'golabatoon', bedding sheets, rugs, carpets, woven baskets and mats, and handicrafts made of shells
*************
استان يزد
عمده ترين صنعت دستى استان يزد، فرش بافى است.
هنر ترمه بافى در يزد سابقه تاريخى دارد وابتدا در انحصار زرتشتيان بوده و از آن براى تهيه شلوارهاى مخصوص مجالس جشن عروسى استفاده ميشده است.
نقش ترمه بيشتر جقه، شاخ گوزن و گل محمدى است.
ترمه، پارچه اى است در نهايت زيباييكه تار آن از ابريشم تابيده و پود آن از ابرشم، نخ و پشم الوان است ترمه هاى قديم را به سر انگشت مى بافتند و به اين دليل به انگشت باف معروف بودند. امروز توليد ترمه، نيمه دستى است.
در بهاباد، تفت، مهريز و در برخى روستاهاى استان يزد، هنوز زنان در اوقات فراغت خود با استفاده از سوزن و نخ پنبه اى رويه گيوه ميبافند، يا به گفته خود گيوه مى چينند.
زيلوبافى در استان يزد رايج و زيلوهاى استان معروف است.
شهر قديمى ميبد مركز عمده فعاليتهاى سفالگرى است. سفال و سراميك ميبد، با نقشهاى اصيل مرغ و ماهى و خورشيد خانم آوازه اى بلند دارد.
از بهترين سوغاتى هاى شهر يزد ، شيرينى هاى آن است. باقلوا، قطاب، زولبيا، پشمك، لوز بيد مشك، حاجى بادام و لوز پسته از شيرينى هاى معروف يزدى است. سوهان، عرقيات سنتى و حلوا ارده يزد نيز معروف است.
Handicraft produced in Yazd province are various, some of which are world famous including carpets with charming patterns, pileless carpets, tirma (a kind of cashmere), brodcaded silk, velvet, blankets, bed-cloths, earthenware, engraving, glassware and leather ware. Being delicate and beautiful, these handicraft are suitable to be kept as souvenirs. Yazd is also famous for its various sweets, the most well known are Pashmak (cotton candy), Baghlava and Ghotab.
